ملاقات روز جمعه میان «دونالد ترامپ»، رئیس‌جمهور ایالات متحده، و «ولودیمیر زلنسکی»، رئیس‌جمهور اوکراین در کاخ سفید به بحث و مجادله‌ای داغ تبدیل شد. در این جلسه، «جی دی ونس»، معاون ترامپ نیز به دفاع از او پرداخت و حمایت قاطع خود را از رئیس‌جمهور نشان داد.
دلایل سفر زلنسکی به واشنگتن نیز به امضای قراردادی مربوط می‌شود که به آمریکا اجازه استخراج عناصر کمیاب از معادن اوکراین را می‌دهد. ترامپ اعلام کرده بود که این توافق در عصر روز جمعه به وقت محلی در کاخ سفید امضا می‌شود.
بحث داغ پس از یک گردهمایی پرسش و پاسخ در کاخ سفید شروع شد؛ در این مرحله، ترامپ به سوالاتی درباره رویکرد خود در خصوص روسیه پاسخ داد و تاکید کرد که به دنبال ایجاد توافق میان دو طرف درگیر جنگ است.
او اظهار داشت که به هیچ طرفی تعصب ندارد و اضافه کرد: «اگر من طرف این دو طرف نباشم، توافقی میان ما برقرار نخواهد شد. تو از من انتظار داری که نسبت به پوتین اقداماتی بد انجام دهم و سپس بگویم “سلام ولادیمیر، چطور می‌توانیم توافق کنیم؟”. این روش کار نخواهد کرد. من به نفع ایالات متحده و جهان عمل می‌کنم و به دنبال پایان دادن به این مشکل هستم».
ونس نیز در دفاع از ترامپ گفت: «به مدت چهار سال، ما رئیس‌جمهوری داشتیم که در کنفرانس‌های خبری، به شدت درباره ولادیمیر پوتین صحبت می‌کرد و در عین حال پوتین به اوکراین حمله کرد و بخش بزرگی از آن را ویران کرد. شاید راه صلح و رفاه بر پایه دیپلماسی باشد. ما از استراتژی بایدن استفاده کردیم و او به شدت می‌کوشید تا نشان دهد صحبت‌های رئیس‌جمهور آمریکا مهم‌تر از اقداماتش است. کاری که آمریکا را به کشوری بزرگ تبدیل می‌کند، اتکا به دیپلماسی است و این همان چیزی است که رئیس‌جمهور ترامپ دنبال می‌کند».
زلنسکی در پاسخ گفت: «پوتین بخش‌های وسیعی از اوکراین را اشغال کرده است. او کریمه را در سال ۲۰۱۴ تصرف کرد. من تنها در مورد بایدن صحبت نمی‌کنم. اوباما، ترامپ، بایدن و اکنون ترامپ آمده‌اند و امیدوارم رئیس‌جمهور ترامپ بتواند او را متوقف کند. در سال ۲۰۱۵، هیچ‌کس نتوانست او را متوقف کند. او اشغال کرد و جان مردم را گرفت. از سال ۲۰۱۴ تا ۲۰۲۲، اوضاع همین‌گونه بود. مردم در خط تماس بین روسیه و اوکراین جان خود را از دست دادند و هیچ‌کس نتوانسته او را متوقف کند. ما مذاکرات متعددی با او داشتیم و در سال ۲۰۱۹ نیز با حضور ماکرون و مرکل، توافق آتش‌بس امضا کردیم، اما او آن را نقض کرد و به کشتار ادامه داد. شما از چه نوع دیپلماسی صحبت می‌کنید؟».
معاون ترامپ در پاسخ به او گفت: «من از دیپلماسی‌ای سخن می‌گویم که به ویرانی کشور شما پایان دهد. آقای رئیس‌جمهور، من فکر می‌کنم این بی‌احترامی است که شما وارد کاخ سفید شوید و در مقابل رسانه‌های آمریکایی وارد جدل شوید. شما مجبور کرده‌اید سربازان وظیفه به خط مقدم بروند زیرا مشکل نیروی انسانی دارید. باید از رئیس‌جمهور تشکر کنید که تلاش می‌کند این جنگ را پایان دهد».
زلنسکی در ادامه گفت: «آیا تا کنون به اوکراین آمده‌اید که بدانید چه مشکلاتی داریم؟».
در پاسخ، ونس اظهار داشت: «من می‌دانم چه رخ می‌دهد وقتی که شما افرادی را به یک تور تبلیغاتی می‌برید. آیا شما مخالف هستید که مشکلاتی دارید؟ آیا افراد را به ارتش می‌برید؟ آیا فکر می‌کنید این نوعی احترام به کاخ سفید است که به دولتی حمله کنید که در حال تلاش برای جلوگیری از ویرانی کشور شماست؟»
در شبکه‌های اجتماعی برخی کاربران اینگونه اظهار کردند که زلنسکی در حین شنیدن صحبت‌های ونس، به زبان اوکراینی به او بی احترامی می‌کرد.
رئیس‌جمهور اوکراین گفت: «سوالات زیادی مطرح شد. در جنگ، همه مشکلات دارند حتی شما. شاید اکنون آن را حس نکنید اما در آینده خواهد شد. خدا را شکر که شما در جنگ نیستید».
ترامپ در حین کلام زلنسکی، او را قطع کرد و گفت: «به ما نگو که چه احساسی خواهیم داشت. ما در تلاشیم تا مشکل را حل کنیم. تو در موقعیتی نیستی که چیزی را دیکته کنی. ما احساس خوبی خواهیم داشت و تو در موقعیت خوبی نیستی. هیچ کارتی (ورق برنده‌ای) در دست نداری. تو قرار است تحت فشار بیشتری قرار بگیری».
زلنسکی پاسخ داد: «من با ورق‌ها بازی نمی‌کنم».
رئیس‌جمهور آمریکا در ادامه گفت: «تو در حال قمار با جان میلیون‌ها نفر هستی. تو در حال قمار بر سر جنگ جهانی سوم هستی. کاری که داری انجام می‌دهی، بی‌احترامی به مردم است».
به این کشور سفر کن».
ونس در ادامه بیان کرد: «آیا در این ملاقات از کمک‌ها تشکر کردی؟ به پنسیلوانیا می‌روی و در کارزار کسانی که مخالف ما هستند در ماه اکتبر شرکت می‌کنی. از ایالات متحده و از رئیس‌جمهوری تشکر کن که درصدد نجات کشور توست.»
زلنسکی ادامه داد: «اگر فکر می‌کنی که می‌توانی در مورد جنگ به صورت بلند صحبت کنی…»
ترامپ او را قطع کرد و گفت: «او خیلی بلند صحبت نمی‌کند، کشور تو در بحران عمیقی گرفتار شده است.»
زلنسکی در نظر داشت پاسخ دهد که ترامپ گفت: «نه… تو خیلی صحبت کردی. کشور تو در وضعیت بحرانی است.»
زلنسکی تأکید کرد: «من به خوبی می‌دانم.»
ترامپ نیز افزود: «شما در این جنگ برنده نخواهید شد. به خاطر ما، هنوز یک شانس خوب داری تا اوضاع به حالت طبیعی برگردد.»
زلنسکی گفت: «آقای رئیس‌جمهور، ما از ابتدای جنگ، در کشور خود قوی مانده‌ایم و تنها بودیم. من سپاسگزار هستم و باید بگویم متشکرم. من اینجا هم از شما تشکر می‌کنم.»
ترامپ پاسخ داد: «شما از طریق رئیس‌جمهور ناکارآمد (بایدن) که ۳۵۰ میلیارد دلار به شما کمک کرد و… ما تجهیزات نظامی برای شما فراهم کردیم. مردم شما شجاع هستند، اما اگر تجهیزات نظامی ما را نداشتید، این جنگ خیلی زود به پایان می‌رسید.»
زلنسکی با اشاره به پوتین گفت: «من هم شنیده‌ام که او گفته است جنگ سه روزه خواهد بود.»
ترامپ به او پاسخ داد: «این نوع معامله به شدت دشوار است.»
ونس افزود: «فقط بگو متشکرم.»
زلنسکی نیز ابراز کرد: «من بارها این را گفته‌ام.»
ونس گفت: «صرف‌نظر از اختلاف نظرها، بیایید به جای بحث و جدل در مقابل رسانه‌های آمریکایی، درباره موضوع بحث کنیم. ما می‌دانیم که تو در اشتباهی.»
ترامپ نظر خود را بیان کرد: «فکر می‌کنم برای مردم آمریکا خوب است که ببینند چه اتفاقی در حال وقوع است. تو باید سپاسگزار باشی. تو در بحرانی به سر می‌بری، مردم تو در حال مرگ هستند و تو به ما می‌گویی «من خواهان آتش‌بس نیستم، من می‌خواهم که بروم و این را می‌خواستم». ببین، اگر بتوانی اکنون یک آتش‌بس داشته باشی، من به تو می‌گویم چراکه دیگر گلوله‌ای شلیک نمی‌شود و شما کشته نخواهید داد.»
زلنسکی پاسخ داد: «البته که ما خواهان توقف جنگ هستیم اما سوال این است که تضمین‌ها چه می‌شود؟ از مردم ما درباره آتش‌بس بپرسید که چه نظری درباره آن دارند؟ آیا این برای تو مهم نیست که نظر آن‌ها چیست؟»
ترامپ در ادامه گفت: «این مسئله به من ربطی ندارد، این مربوط به بایدن است که آدم باهوشی نیست. این در ارتباط با اوباما بوده که…»
زلنسکی به او پاسخ داد: «او رئیس‌جمهور شما بود.»
ترامپ جواب داد: «متاسفم… او اوباما بود که به شما کمک نکرد و من به شما جعبه جولیان دادم. من موشک‌های ضدزره به شما ارسال کردم تا همه تانک‌ها را نابود کنید. تو باید بیشتر سپاسگزار باشی. تو در وضعیت بهتری با ما هستی.»
ترامپ همچنین با اشاره به زلنسکی گفت: «توافق به راحتی به‌دست نخواهد آمد چراکه نگاه او باید تغییر کند.»
رئیس‌جمهور ایالات متحده در پاسخ به سوالی در خصوص اینکه «اگر روسیه توافق آتش‌بس را نقض کند، چه خواهد شد؟» گفت: «اگر بمب بر سر تو بیفتد چه؟ آن‌ها با بایدن توافق را نقض کردند چون به او احترام نمی‌گذاشتند و به اوباما نیز احترام نداشتند. آن‌ها به من احترام می‌گذارند. مشکل این است که من به تو (زلنسکی) قدرت داده‌ام که قوی باشی و فکر نمی‌کنم تو بدون ایالات متحده چنین فردی باشی. مردم تو بسیار شجاع هستند اما تو یا باید توافق کنی یا ما کنار می‌کشیم و اگر ما کنار برویم، تو باید به تنهایی بجنگی و فکر نمی‌کنم این درست باشد. تو کارتی در دست نداری. به محض اینکه ما توافق را امضا کنیم، تو در موقعیت بسیار بهتری خواهی بود اما قدران نیستی و این خوب نیست.»
لغو توافق میان آمریکا و اوکراین
پس از این جلسه پرتنش، کنفرانس خبری بین زلنسکی و ترامپ لغو شد و زلنسکی کاخ سفید را ترک کرد.
شبکه فاکس نیوز گزارش داد که ترامپ به نوعی زلنسکی را از کاخ سفید بیرون راند و به او گفت این مکان را ترک کند.
علاوه بر این، امضای توافق معدنی بین آمریکا و اوکراین لغو گردید.
ترامپ پس از آن در پستی در «سوشال تروث» نوشت: «امروز در کاخ سفید نشست بسیار صریحی داشتیم. مواردی را فهمیدیم که بدون این فشار نمی‌توانستیم درک کنیم.»
او ادامه داد: «به این نتیجه رسیدم که اگر ایالات متحده در این مسئله دخیل باشد، رئیس‌جمهور زلنسکی هرگز حاضر به توافق صلح نخواهد بود؛ زیرا او فکر می‌کند که حضور ما به او مزیت بزرگی در مذاکرات می‌دهد.»
ترامپ با اشاره به اینکه تمایلی به ایجاد مزیت برای اوکراین در این مذاکرات ندارد، بیان کرد: «من خواهان صلح هستم. او در اتاق بیضی به آمریکا توهین کرد و در حالی که باید برای رسیدن به صلح آماده باشد،…»
شد، می‌تواند بازگردد.»
زلنسکی نیز در پلتفرم اجتماعی ایکس به انتشار مطلبی پرداخت و نوشت: «از ایالات متحده سپاسگزارم. قدردانی می‌کنم از حمایت‌های شما و همچنین به خاطر این دیدار. از رئیس‌جمهور آمریکا، کنگره و مردم آمریکا تشکر می‌کنم. اوکراین به دنبال ایجاد صلحی پایدار و عادلانه است و ما نیز به دنبال محقق‌کردن این هدف هستیم».
پاسخ‌ها به حواشی کاخ سفید
این رخدادها واکنش‌های متعددی را در میان مقامات کشورهای مختلف به همراه داشت.
ایلان ماسک، مدیر بهره‌وری دولت آمریکا و یکی از نزدیک‌ترین افراد به رئیس‌جمهور این کشور در این خصوص بیان کرد: «زلنسکی عملاً خود را در برابر چشم مردم آمریکا نابود کرد.»
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا در واکنش به این جنجال گفت: «از رئیس‌جمهور ترامپ بابت ایستادگی برای آمریکا که به شکلی بی‌سابقه انجام شد، تشکر می‌کنم. از شما برای قرار دادن آمریکا در اولویت اصلی‌تان سپاس‌گذارم. آمریکا در کنار شما خواهد بود.»
وزارت امور خارجه ایالات متحده اعلام کرد: «تنها ترامپ قادر است به این منازعه پایان دهد و زلنسکی فرصت تغییر اوضاع را دارد».
سناتور لیندسی گراهام در این زمینه عنوان کرد: «آمریکایی‌هایی که شاهد رخدادهای امروز بودند، مثل من دیگر تمایلی به تبادل نظر با زلنسکی ندارند. هرگز به اندازه امروز به ترامپ افتخار نکرده‌ام که نشان داد مردم آمریکا و سایر نقاط جهان نباید تحت تاثیر این فرد قرار گیرند. زلنسکی باید رفتار خود را تغییر دهد یا از مقام خود کنار برود. به نظر می‌رسد روس‌ها تا به امروز این‌قدر نترسیده بودند.»
مایک جانسون، رئیس مجلس نمایندگان آمریکا نیز گفت: «آنچه در اتاق بیضی دیدیم، رئیس‌جمهوری بود که اولویت‌های آمریکا را در نظر گرفته بود».
چاک شومر، رهبر دموکرات‌های مجلس سنا نیز در این باره مراتب نارضایتی خود را ابراز کرد: «ترامپ و ونس در حال انجام کارهای ناپسند پوتین هستند.»
جان بولتون، مشاور امنیت ملی پیشین ترامب اظهار داشت: «ترامپ و ونس نشان دادند که در conflict اوکراین و روسیه به نفع روسیه عمل می‌کنند و این برای امنیت ملی آمریکا خطری بزرگ به حساب می‌آید.»
نخست‌وزیر اوکراین به این مسئله اشاره کرد: «زلنسکی درست می‌گوید. صلح بدون تضمین امکان‌پذیر نیست.»
وزیر امور خارجه اوکراین گفت: «زلنسکی دارای شجاعت و قدرت ایستادگی برای حق است و برای دستیابی به صلحی پایدار و عادلانه مبارزه خواهد کرد.»
سخنگوی پارلمان اوکراین نیز خاطرنشان کرد: «هیچ‌کس نباید فراموش کند که قربانی این جنگ چه کسی است.»
ماریا زاخارووا، سخنگوی وزارت خارجه اوکراین گفت: «اینکه ترامپ و ونس چگونه زلنسکی را مورد ضرب و شتم قرار ندادند، یک معجزه کنترل خویشتن است.»
امانوئل ماکرون، رئیس‌جمهور فرانسه در این راستا تصریح کرد: «باید به تمامی کسانی که از روز نخست جنگیدند احترام بگذاریم.»
نخست‌وزیر اسپانیا نیز در پیامی خاطرنشان کرد: «اسپانیا به حمایت از اوکراین ادامه می‌دهد.»
وزیر امور خارجه کانادا نیز گفت: «ما در شرایط بحران امنیتی هستیم. کانادا باید روابط خود را با اروپا و انگلستان گسترش دهد.»
وزیر امور خارجه آلمان نیز بیان کرد: «اوکراین تنها نیست و قدرت‌های اروپایی پشت این کشور ایستاده‌اند. اوکراین از حمایت قوی آلمان و اروپا بهره‌مند خواهد شد.»
وزیر امور خارجه سوئد گفت: «ما در کنار اوکراین ایستاده‌ایم، کشوری که تنها برای آزادی بلکه برای تمام اروپا می‌جنگد.»
جوزپ بورل، مسئول سیاست خارجی سابق اتحادیه اروپا ابراز داشت: «ترامپ و ونس یک نمایش توهین‌آمیز به راه انداختند. از این نوع رفتار خجالت می‌کشم. آمریکا شایسته چیزهای بهتری است. دنیای آزاد باید از اوکراین دفاع کند.»
اورسولا فون‌درلین، رئیس کمیسیون اروپا نیز گفت: «اروپا به همکاری با رئیس‌جمهور زلنسکی برای دستیابی به صلحی پایدار و عادلانه ادامه خواهد داد».
جورجیا ملونی، نخست‌وزیر ایتالیا نیز خواستار برگزاری نشستی فوری میان ایالات متحده، اروپا و متحدانشان درباره اوکراین شد.
بر اساس گزارش شبکه ان‌بی‌سی، بعد از این دیدار وزارت خارجه آمریکا تصمیم به توقف حمایت از بازسازی زیرساخت انرژی اوکراین گرفت.
311311