در مصاحبه ویژه ای که با شبکه خبر سیما انجام شد، دکتر لاریجانی، مشاور رهبر معظم انقلاب اسلامی، به بیان نکاتی مهم درباره مسائل هسته‌ای ایران پرداخت و گفت: «آمریکایی‌ها در زمینه هسته‌ای ایران، بی‌حساب و کتاب صحبت می‌کنند. ایران به سمت تولید سلاح هسته‌ای نخواهد رفت، مگر اینکه آمریکا ما را وادار کند تا تصمیم دیگری بگیریم.» ایشان با تأکید بر فتوای رهبری مبنی بر ممنوعیت داشتن سلاح هسته‌ای، اشاره کرد که در صورت وقوع هر گونه خطا از سوی آمریکا، فشارهای اجتماعی ناگزیر ایران را به سوی تولید سلاح هسته‌ای سوق خواهد داد. همچنین، دکتر لاریجانی سیاست مذاکرات غیرمستقیم با آمریکا را اقدامی تحسین‌برانگیز برشمرد و بیان کرد: «این مذاکرات برای درک نیازها و همچنین تقدیم امتیازات متقابل انجام می‌شود.» در تحلیل اظهارات دکتر لاریجانی، نکات زیر حائز اهمیت است.
۱ـ اظهارات مطرح شده از سوی مشاور رهبری، از وزن و اعتبار بالایی برخوردار بوده و به عنوان نظر شخصی قابل ارزیابی نیست. با توجه به اینکه این اظهارات در رسانه ملی بیان شده و پس از ارسال نامه ترامپ و جواب متقابل جمهوری اسلامی ایران مطرح گردید، اهمیت بیشتری پیدا کرده است. این اظهارات ممکن است به محتوای نامه‌ها که هنوز به طور کامل منتشر نشده‌اند، ارتباط داشته باشد.
۲ـ بدون تردید، خروج آمریکا از برجام در آغاز دوره ریاست جمهوری ترامپ و ناکامی اروپا در اجرای تعهدات برجام، این وضعیت را رقم زد که ایران محدودیت‌های فراپادمانی خود را در زمینه انرژی هسته‌ای کنار بگذارد و به فعالیت‌های خود طبق مقررات آژانس بین‌المللی انرژی اتمی ادامه دهد. این تحولات موجب پیشرفت بی‌نظیر در دانش هسته‌ای ایران شده و دستاوردهای قابل ملاحظه‌ای در حوزه‌های مختلف پزشکی، صنعتی و بهداشتی برای ملت ما به ارمغان آورد. اگر آمریکا و اروپا به وظایف خود عمل می‌کردند، چنین وضعیتی پیش نمی‌آمد. خروج ترامپ از برجام و ادامه تحریم‌ها، هر چند اثرات منفی بر اقتصاد ایران داشت، اما علت اصلی شتاب برنامه‌های هسته‌ای ایران بود. این موضوع نشان می‌دهد که فشار به ایران و مطالبات غیرمنطقی به زیان آمریکا بوده و تداوم این فشارها در آینده نیز به نفع این کشور نخواهد بود.
۳- در حال حاضر، انحراف از برنامه‌های صلح‌آمیز هسته‌ای در دکترین دفاعی ایران وجود ندارد و دلیل قوی آن فتوای رهبری است که بر ضد ساخت سلاح هسته‌ای قرار دارد. با این حال، ادامه اشتباهات و خطاهای محاسباتی از سوی رهبران آمریکا، از نظر اجتماعی و مردمی، ممکن است به خواسته‌ای برای توسعه نامحدود دانش هسته‌ای منجر شود. بنابراین، اگر ترامپ واقعا نگران برنامه هسته‌ای ایران است، باید لغو تحریم‌های مربوط به برجام و پسابرجام را مدنظر قرار دهد.
۴- برقراری مذاکرات غیرمستقیم به منظور شفاف‌سازی درباره نیازهای طرف مقابل و امتیازاتی که به ازای برآورده کردن خواسته‌های خود خواهد داد، اقدامی منطقی و هوشمندانه محسوب می‌شود. ترامپ و مشاوران او که پس از ورود به کاخ سفید مکرراً به ضرورت مذاکره با ایران و اثرات مثبت آن اشاره کرده‌اند، باید ببینند که در این مذاکرات، چه چیزی به ایران ارائه خواهند داد. مذاکرات غیرمستقیم می‌تواند این موارد را مشخص کند و از مرحله لفاظی به مرحله شفافیت منتقل شود. بطور طبیعی، اگر منافع ایران تأمین نشود، نمی‌توان انتظار داشت از طرف ایران امتیازی کسب شود.
۵- ایرانیان مردمی شریف و صلح‌دوست هستند و در دو قرن گذشته به هیچ کشوری حمله نکرده‌اند اما در برابر تجاوزات قاطع ایستاده‌اند. ترامپ در صحبت‌های خود به دنبال صلح است، اما این ادعا با تهدید و صحبت از جنگ تضاد دارد. بسیاری از شرکت‌های بزرگ آمریکایی به علت تحریم‌ها از فعالیت در ایران محروم شده‌اند و با لغو این تحریم‌ها می‌توانند در یک محیط صلح‌آمیز به تأمین منافع اقتصادی خود بپردازند. ترامپ نمی‌تواند با فشار بر ایران چیزی به دست آورد و بنابراین عقل حکم می‌کند که به سمت همکاری با ایران پیش برود، که این امر بدون لغو تحریم‌های ناعادلانه امکان‌پذیر نیست. اکنون مسئولیت در دست آمریکاست و نوع تصمیم‌گیری مقامات این کشور، می‌تواند مسیر آینده را تعیین کند.
۳۱۱۳۱۱