طبق گزارش صحت خبر که به نقل از ایسنا انتشار یافته، سه منبع دیپلماتیک اعلام کردند که امانوئل مکرون، رئیسجمهور فرانسه، در روز چهارشنبه وزرای کلیدی و کارشناسان را برای بررسی وضعیت ایران و به ویژه مساله برنامه هستهای کشور در شرایط تنشهای فزاینده میان تهران و دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا گرد هم آورده است.
بر اساس نوشتههای خبرگزاری رویترز، تشکیل چنین جلسهای در کابینه دولت فرانسه که مختص به یک موضوع ویژه باشد، امری نادر به شمار میرود و نشاندهنده افزایش نگرانی میان متحدان اروپایی ایالات متحده در قبال تشدید تنشها میان تهران و واشنگتن در زمینه فعالیتهای هستهای ایران است.
این رسانه همچنین اشاره کرد که فرانسه، انگلیس و آلمان در ماههای اخیر بر آن بودهاند تا فشارها به سمت ایران را افزایش دهند تا این کشور را به مذاکره پیرامون برنامه هستهای خود تشویق کنند.
این سه کشور چندین دور مذاکرات با ایران، از جمله در سطح فنی، برگزار کردهاند تا بستر را برای دستیابی به یک نوع توافق آماده کنند. با این حال، دیپلماتها خاطرنشان میکنند که دولت ترامپ نخست به سیاست «فشار حداکثری» بر علیه ایران توجه دارد و هماهنگی در این زمینه را برای اروپاییها کاری پیچیده مینماید.
به نوشته رویترز، قدرتهای اروپایی امیدوار بودند که بتوانند ایران را قانع کنند تا مذاکرات جدیدی را برای محدودیتهای بیشتر روی فعالیتهای هستهای خود آغاز کنند و حداکثر تا ماه اوت به توافقی دست یابند.
این رویکرد زمان کافی برای تعیین محدودیتهای نو برای برنامه هستهای ایران و الغای تحریمها پیش از پایان تاریخ توافق هستهای سال ۲۰۱۵، که در اکتبر ۲۰۲۵ به سرانجام میرسد، فراهم میآورد.
سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران اخیراً به تبع لفاظیهای رئیسجمهور آمریکا در خصوص فعالیتهای هستهای و الزام به رسیدن به توافق در این راستا، تصریح کرد که رئیسجمهور ایالات متحده ممکن است تمایلی به توافق هستهای سال ۲۰۱۵ نداشته باشد، اما این توافق شامل یک تعهد اساسی از سوی ایران است که هنوز هم برقرار است و حتی ایالات متحده، که خروج آن از توافق بوده، از مزایای این توافق بهرهمند شده است.
عراقچی اظهار داشت: «ایران مجدداً تأکید میکند که هرگز و در هیچ شرایطی در پی جستجوی، تولید یا دستیابی به سلاح هستهای نخواهد بود.»
وزیر امور خارجه ایران در گفتگوهایی با «دیوید لمی» همتای انگلیسیاش، با اشاره به برگزاری چهار دور مذاکرات میان هیئتهای جمهوری اسلامی ایران و سه کشور اروپایی عضو توافق هستهای، از مواضع غیرسازنده کشورهای اروپایی و اتحادیه اروپا، از جمله اعمال و ادامه تحریمها علیه ایران تحت بهانههای نادرست، ابراز ناامیدی کرده و درخواست تجدید نظر از سه کشور اروپایی در رویکردهای خود نسبت به ایران و مسائل غرب آسیا را مطرح کرد.
عراقچی با تأکید بر رویکرد تعاملگرای جمهوری اسلامی ایران در ارتباط با موضوع هستهای صلحآمیز، مذاکره مستقیم را در شرایط «فشار حداکثری» و «تهدید نظامی» بیمعنا دانست و در عین حال بر آمادگی تهران برای پیگیری روش دیپلماتیک تأکید کرد.
او نیز درباره موضعگیریها و پیامهای متناقض مقامهای آمریکایی در مورد مذاکرات با ایران، استفاده ابزاری از دیپلماسی برای فشار سیاسی و روانی را غیرقابل قبول دانست.
ایران با وجود خروج یکجانبه دولت آمریکا از توافق هستهای در سال ۲۰۱۸ در دور اول ریاستجمهوری ترامپ، به تعهدات خود در متن توافق پایبند بوده و پس از یک سال و نیم تحمل تحریمها و بدعهدی شرکای اروپایی توافق در عمل به تعهداتشان برای کاهش اثر تحریمها و عادیسازی روابط تجاری با ایران، به اطلاع رساند که در چند مرحله مشخص از تعهدات داوطلبانهی خود در توافق هستهای فاصله خواهد گرفت.
این اقدام ایران به عنوان یک واکنش مشروع به بدعهدی طرفهای توافق و در چارچوب بند ۳۶ برجام با آگاهی آژانس بینالمللی انرژی اتمی انجام گرفته است. با همه اینها، مقامهای ایرانی اعلام داشتهاند که در صورت بازگشت تمامی طرفها به اجرای تعهداتشان، این اقدامات به حالت اولیه بازخواهد گشت.
مذاکرات وین در دوره «جو بایدن» به منظور احیای این توافق نتیجهای نداشت، اما ایران تأکید کرده است اگر طرفین اراده سیاسی نشان دهند، آماده نهایی کردن یک توافق برای لغو تحریمها خواهد بود.
311311