به نقل از صحت خبر، ولی الله سیف، رییس کل سابق بانک مرکزی، اخیراً در اظهاراتی که ویدیوی آن منتشر شده، اعلام کرد که در حال حاضر، امکان تک نرخی شدن ارز وجود ندارد. او که عضو هیئت علمی دانشکده حسابداری دانشگاه علامه طباطبایی است، با وجود اینکه همیشه حامی اقتصاد بازار آزاد بوده، به طور غیرمستقیم به سیاستهای اخیر دولت چهاردهم انتقاد کرده است.
تنها ولی الله سیف نیست که در این روزها به سیاست حذف ارز ترجیحی معترض شده است؛ مسعود نیلی، یکی از برجستهترین اقتصاددانان لیبرال، نیز در مصاحبهای با تأکید بر مخالفتش با نظام چندنرخی ارز و لزوم حذف آن، بیان کرد که اکنون زمان مناسبی برای یکسانسازی ارز نیست. او توضیح داد: «اگر تصمیمگیرنده بر اساس منطق میگوید که نظام چندنرخی موجب رانت و فساد میشود و باید برچیده شود، لذا باید بهعنوان یک اقدام اصلاحی، نرخ ارز یکسان شود. در این میان، همین منطق باید اصلاحات در سیاست خارجی را هم مدنظر داشته باشد. وضعیت اقتصادی تحت تأثیر تنشهای بینالمللی، بر بازار ارز تأثیر مستقیم دارد؛ این دو مقوله به هم وابستهاند و سیاستمدار نمیتواند در وجود تنشهای خارجی، انتظارات آرامش در بازار ارز و پیادهسازی سیاست تکنرخی را داشته باشد.»
رییس کل سابق بانک مرکزی همچنین در اظهارات اخیرش، با تأکید بر اینکه خود او نیز حامی سیستم ارزی تک نرخی و مبتنی بر بازار است، بیان داشت: در شرایط معمول، این تصمیم باید گرفته شود، اما اکنون اوضاع عادی نیست. لذا به نظر من، در این بستر دولت نیاز به یک نرخ ترجیحی دارد و باید از آن حمایت کند و واردات را با این نرخ انجام دهد و مابقی را به بازار آزاد بسپارد.
تعریف زمان مناسب یا شرایط نرمال در ادبیات اقتصاددانان بیشتر به دورانهایی اشاره دارد که تجارت بینالملل کشور در حالت طبیعی قرار دارد. یعنی در آن شرایط، واردات و صادرات با دیگر کشورهای مشابه همتراز است. با شناختی که از تحریمها داریم، برهمین اساس، این وضعیت به آسانی ممکن نمیباشد. با وجود این بینش که برخی از اقتصاددانان راستگرا به آن معتقدند، تیم اقتصادی دولت چنین باوری ندارد و با وجود اعتراضات عمومی، شوک ارزی ۱۴۰۴ را به وجود آورد.
سیف افزود: اجرای تک نرخی ارز نیازمند مدیریت مشکلات بینالمللی است. بنابراین، اولین اقدام باید کاهش تعداد نرخهای مختلف باشد، که در نهایت به دو نرخ کاهش یابد و سپس باید بررسی شود که چگونه به نرخ بازار تبدیل شوند، که این پروسه نیازمند همکاری و احساس مسئولیت از سوی تمامی نهادهاست. سازمان برنامه، وزارت صمت، بانک مرکزی و وزارت اقتصاد باید با هم همکاری کنند و تنها گذاشتن بانک مرکزی در این مسئله و انتظار موفقیت در عرض ۶ ماه، منطقی به نظر نمیرسد.
او همچنین تأکید کرد: با داشتن کسری بودجه بالا و قابل توجه، بانک مرکزی چه کاری میتواند انجام دهد؟ این بانک در مدیریت نقدینگی ناتوان است زیرا متقاضی اصلی دولت است و این فشار را بر دوش بانک مرکزی میگذارد و دولت به تمامی بانکها این فشار را وارد میکند. بنابراین، بانک مرکزی چه گزینهای پیش رو خواهد داشت؟
۲۲۳۲۲۹