به گزارش صحت خبر، داراگ اوبراین، وزیر اقلیم و انرژی ایرلند که کشورش ریاست دورهای اتحادیه اروپا را بر عهده دارد، در جلسه اختتامیه این کنفرانس گفت: «ما تصمیم نهایی را که حتی نامی از سوختهای فسیلی بهعنوان عامل اصلی تغییرات اقلیمی نبرده باشد، تأیید نخواهیم کرد.»
پیشنهاد لحظه آخری که توسط میزبانان مشترک اجلاس، یعنی ترکیه و استرالیا، در وقتهای اضافه مذاکرات منتشر شد، تنشها بر سر سوختهای فسیلیِ گرمکننده زمین را حلنشده باقی گذاشت، اما هدفِ برقیسازی اقتصاد جهانی را حفظ کرد. این پیشنهاد برای تصویب به اجماع نزدیک به ۲۰۰ کشور نیاز داشت که پس از دو هفته مذاکرات طاقتفرسا، نتوانستند اختلافات را کنار بگذارند.
مقاومت در برابر گذار از سوختهای فسیلی
اتحادیه اروپا و سایر کشورها برای استفاده از لحنی قاطع در خصوص «گذار از سوختهای فسیلی» فشار آورده بودند؛ درخواستی که با مقاومت عربستان سعودی، کشور غنی از نفت، مواجه شد. فرانسه پیشنهاد اخیر را یک گام «رو به عقب» خواند. مونیک باربو، وزیر گذار اکولوژیک فرانسه در بیانیهای گفت: «زمان در حال گذر است و ما هنوز به نتیجه نرسیدهایم.»
یک مقام آلمانی نیز شرایط را دشوار و نتیجه را نامعلوم توصیف کرد و افزود: «کشورهای تولیدکننده نفت به شدت در حال مقاومت هستند.» مقامات سعودی از اظهارنظر در این باره خودداری کردند.
خشم از حذف بودجه سازگاری و مجوز به آلایندهها
هارجیت سینگ از کارزار «تأمین مالی صندوق» و مدیر بنیاد اقلیمی ساتات سامپادا، در این باره گفت: «کشورها حق داشتند این متن را رد کنند. این متن به مردمی که قرار بود از آنها محافظت کند، خیانت کرد. کشورهای ثروتمند از قرار دادن پول روی میز برای کمک به جوامع جهت آمادهسازی و بازیابی از بلایای اقلیمی خودداری کردند و در عوض به آلایندهها یک مجوز آزاد دادند. عدم توافق بهتر از توافقی است که شکست را تضمین کند.»
پیشنویس اولیه این اجلاس خواستار حذف سریعتر سوختهای فسیلی شده بود، اما نسخه دوم که روز پنجشنبه منتشر شد، تمام اشارات به زغالسنگ، نفت و گاز را حذف کرد. تهدید به ترک جلسه باعث شد ترکیه و استرالیا نشستی شتابزده میان اتحادیه اروپا و عربستان سعودی برای ایجاد مصالحه برگزار کنند.
متن نهایی تنها به توافق جهانی سال ۲۰۲۳ برای گذار از سوختهای فسیلی اشاره کرد، اما از نام بردن صریح آنها خودداری نمود. علاوه بر این، این پیشنویس بر توسعه فناوری «جذب و ذخیره کربن» (CCS) تأکید داشت؛ فناوریِ مورد حمایت صنعت سوختهای فسیلی که منتقدان آن را پرهزینه و در کاهش انتشار گازهای گلخانهای بیاثر میدانند. همچنین حذف هدف ۱۲۰ میلیارد دلاری برای سازگاری با تغییرات اقلیمی، خشم کشورهای در حال توسعه را برانگیخت.
برقیسازی جهانی و اختلافات علمی
این پیشنویس خواستار تلاشهای جهانی برای افزایش سهم برق در مصرف نهایی انرژی به ۳۵ درصد تا سال ۲۰۳۵ و توسعه «انرژی پاک» شد. در مواجهه با واکنشهای منفی درباره سوختهای فسیلی، ترکیه و استرالیا «برقیسازی» را راهی برای کاهش انتشار گازهای گلخانهای و تقویت امنیت انرژی معرفی کردند.
با این حال، برخی کشورها خواستار تعیین یک هدف صریحاً «پاک» بودند تا اطمینان حاصل شود که این توسعه برقیسازی توسط انرژیهای تجدیدپذیر تأمین میشود و نه سوختهای فسیلی؛ چرا که در حال حاضر حدود یکسوم برق جهان با زغالسنگ و یکپنجم دیگر با گاز فسیلی تولید میشود.
تلاشهای عربستان، هند و کنیا برای به تأخیر انداختن مجموعه بعدی گزارشهای هیئت بیندولتی تغییرات اقلیمی سازمان ملل (IPCC) نیز منشأ دیگر اصطکاک در مذاکرات بود. دهها کشور در اروپا، آفریقا و اقیانوسیه خواهان انتشار بهموقع این ارزیابیها توسط این مرجع علمی جهانی بودند.
پایان کنفرانس بدون اجماع رسمی
لیندا تابویا، وزیر اقلیم فیجی، ناامیدی عمیق کشورش از عدم دستیابی به اجماع را ابراز کرد و گفت: «هدف محدود نگه داشتن گرمایش به ۱.۵ درجه سانتیگراد، مرز بقای ماست و دسترسی به منابع مالی ابزار این بقاست. این شکست متوجه همه اعضاست.»
اندکی بعد، مورات کوروم، رئیس اجلاس تغییرات اقلیمی، اذعان کرد که توافقی بر روی پیشنویس حاصل نشده و تصمیمات به تصویب نرسیدهاند. وی گفت: «ما تمام تلاش خود را کردیم. در نهایت، ما این متن را به کسی تحمیل نکردیم و اولتیماتومی هم ندادیم. واضح است که احزابی در این سالن با این متن مخالفند و ما میپذیریم که اجماعی روی این سند وجود ندارد. بنابراین، این تصمیمات به تصویب نرسیدهاند.»
کشورهایی که تاکنون رسماً با این متن مخالفت کردهاند شامل اعضای اتحادیه اروپا، جزایر مارشال، نروژ، پاناما و وانواتو هستند و بسیاری دیگر نیز از این وضعیت ابراز نارضایتی کردهاند.
۴۲/۴۲