طبق گزارش صحت خبر، دور جدید گفت‌وگوهای غیرمستقیم میان جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده که به گفته «سیدعباس عراقچی» وزیر امور خارجه، روندی «رو به جلو» و «سازنده» داشته، به زودی ادامه خواهد یافت.
بر اساس گزارش صحت خبر، نخستین دور این مذاکرات در تاریخ بیست و سوم فروردین‌ماه در عمان برگزار و دیروز در ایتالیا پیگیری شد؛ گفت‌وگوهایی که از نظر بسیاری از ناظران تا اینجا یک بازنده بزرگ داشته است.
پس از پیشرفت در دور دوم مذاکرات، «آویگدور لیبرمن» وزیر جنگ سابق اسرائیل و اکنون رقیب «بنیامین نتانیاهو»، از شکست فاحش نتانیاهو در برابر واشنگتن سخن گفت. همچنین در میان تحلیلگران آمریکایی، بسیاری به وضعیت نامناسب نتانیاهو اشاره کرده و «آرون میلر» دیپلمات پیشین آمریکایی در توییتی اظهار داشته که اگر توافقی مشابه برجام حاصل شود که گزینه‌های نظامی را بدون محدودیت‌های منطقه‌ای و موشکی علیه ایران کنار بگذارد، این موضوع برای نتانیاهو کابوس خواهد بود؛ توافقی که می‌تواند به برطرف شدن تحریم‌ها و ادامه غنی‌سازی هسته‌ای منجر شود.
بسیاری از ناظران و تحلیلگران باور دارند که نتانیاهو و کابینه صهیونیستی در وضعیتی بسیار دشوار به سر می‌برند. چرا که در حالی که از مذاکرات نماینده «دونالد ترامپ» با ایران نگرانند، نمی‌توانند به طور علنی مخالفت کنند؛ به طوری که وزیر امور خارجه رژیم صهیونیستی تصریح کرده است: «اگر جلوگیری از دستیابی ایران به تسلیحات هسته‌ای از طرق دیپلماتیک نتیجه‌بخش باشد، اسرائیل آن را خواهد پذیرفت.»
تقاضاهای تل‌آویو از ترامپ فراتر از موضوع ایران است
بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید برای رهبران افراطی تل آویو موضوعی خوشحال‌کننده بود. این خوشحالی ناشی از اقداماتی بود که ترامپ در دور نخست ریاست‌جمهوری‌اش انجام داده بود؛ از جمله انتقال سفارت ایالات متحده به قدس، قانونی کردن الحاق اراضی اشغالی به اسرائیل و خروج از توافق هسته‌ای با ایران. با این حال، ناخرسندی ترامپ از نتانیاهو در زمان بازگشت به کاخ سفید موضوعی غیرقابل انکار بود.
توافق ابراهیم که توسط دولت ترامپ در سال ۲۰۲۰ بین اسرائیل و چند کشور عربی منعقد شد، یکی از دستاوردهای مهم او بود.
با اینکه ترامپ از نتانیاهو، به ویژه به خاطر مواضع تل‌آویو در مورد انتخابات ریاست‌جمهوری ۲۰۲۰ نارضایتی داشت، اما در مجموع نسبت به اسرائیل حمایتی قوی‌تر نسبت به سایر روسای جمهور ایالات متحده از خود نشان داده است. این در حالی است که ترامپ به خاطر عدم همراهی حلقه نزدیکانش از جمله «مایک پنس» و «مایک پامپئو» در اعتراض به نتایج انتخابات ۲۰۲۰، به شدت خشمگین بود و آنها را در دور دوم ریاست‌جمهوری خود کنار گذاشت؛ این مساله خود نمایانگر عمق و ناگزیر بودن روابط ایالات متحده با رژیم صهیونیستی در مقایسه با سایر کشورها است.
با این وجود، روابط تل‌آویو با واشنگتن در دوره ترامپ به موضوعات متفاوت و از منظر برخی ناظران مهم‌تری نسبت به دور نخست ریاست‌جمهوری او کشیده شده است. نتیجه جنگ غزه، مذاکرات با ایران، آینده سوریه پس از «بشار اسد»، مقابله با حزب الله لبنان و انصارالله یمن، و همچنین جنگ تعرفه‌ای جهانی ترامپ از جمله موضوعاتی است که رژیم صهیونیستی در هر یک، انتظارات خاصی از متحد دیرینه خود دارد؛ متحدی که در صورت نبود آن، احتمالاً موجودیت اسرائیل نیز به خطر می‌افتاد.
حال این سوال مطرح است که آیا ترامپ باز هم همانند دور نخست به تمامی درخواست‌های رژیم صهیونیستی پاسخ مثبتی خواهد داد؟ شاید پاسخ هم بله و هم خیر باشد. این بار ممکن است اوضاع اندکی متفاوت‌تر باشد.
چک سفید امضا برای غزه
در زمینه غزه، خواسته‌های نتانیاهو از ترامپ بسیار حداکثری بوده و ترامپ تاکنون به هیچ یک از این درخواست‌ها پاسخ منفی نداده است. درخواست ارسال بمب‌های سنگر شکن که به حالت تعلیق درآمده بود، لغو تحریم‌های آمریکا علیه شهرک‌نشینان افراطی، محدودیت‌های جدید علیه دیوان کیفری بین‌المللی به خاطر صدور حکم دستگیری نتانیاهو و همچنین هشدار به دانشگاه‌های آمریکا در مورد برگزاری تجمعات ضداسرائیلی، تنها بخشی از خواسته‌های اسرائیل از ترامپ است که به سرعت به مرحله اجرا درآمد.
ترامپ در راستای پیروزی در انتخابات همچنین، حماس را درباره آزادی اسرای اسرائیلی تهدید کرد و خواستار آزادی بدون قید و شرط اسرای اسرائیلی شد. او بحث کوچ اجباری مردم غزه به خارج از فلسطین و تبدیل غزه به یک منطقه گردشگری را تحت عنوان طرح «ریورای خاورمیانه» مطرح کرد؛ طرحی که اگرچه از همان ابتدا محکوم به شکست بود، اما نشان‌دهنده آرزوهای بلندپروازانه رژیم صهیونیستی است.
صهیونیستی است.
در مقایسه با بایدن که در رفتار خود احتیاط را انتخاب کرده بود، ترامپ به رژیم صهیونیستی این اجازه را داد که آتش‌بس را نادیده بگیرد و زمینه‌ای برای از سرگیری حملات این رژیم به باریکه غزه در پایان ماه مبارک رمضان فراهم کند؛ این حملات همچنان ادامه دارد.
طبق گزارش «الجزیره»، هرچند ترامپ درباره صلح در خاورمیانه ادعاهایی دارد، اما وعده‌های او به اسرائیل کاملاً متضاد است. مخالفت جامعه جهانی با طرح کوچ اجباری فلسطینیان سبب شد که ترامپ به رژیم اسرائیل چراغ سبز برای انجام حملات بیشتر به غزه بدهد و از این رو، او در نقض آتش بس غزه مسئولیت زیادی دارد.
مقامات حماس به اجابت بی‌قید و شرط درخواست‌های نتانیاهو از سوی دولت واشنگتن به‌عنوان اصلی‌ترین دلیل نقض آتش‌بس اشاره می‌کنند. عبداللطیف القنوع سخنگوی حماس در مصاحبه‌ای با «رویترز» اعلام کرده که تهدیدهای مکرر ترامپ علیه مردم ما نشان‌دهنده حمایتی است که او از نتانیاهو در دور زدن توافق و تشدید محاصره و قحطی مردم دارد. ترامپ به طرز مستقیم در جنایات اشغالگران علیه غزه دخالت دارد.
فهرست بلندبالای درخواست‌های نتانیاهو از ترامپ؛ از حمایت در سوریه و لبنان تا کاهش تعرفه‌ها
از زمان بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید در هفته‌ها و ماه‌های اخیر، سیاست‌های اسرائیل به‌طور قابل توجهی تهاجمی‌تر و جاه‌طلبانه‌تر شده است. این دوره فعالیت‌های نظامی اسرائیل در سوریه را شامل می‌شود.
تل‌آویو نه تنها مناطقی بیشتر از بلندی‌های جولان را به تصرف خود درآورده، بلکه زیرساخت‌های نظامی سوریه را به عنوان هدف حمله هوایی انتخاب کرده است. اسرائیل همچنین ادعای قیمومیت بر جمعیت دروزی سوریه را مطرح کرده و هشدار داده که اگر آنچه «آزار و اذیت» این گروه نامیده می‌شود ادامه داشته باشد، به‌طور نظامی مداخله خواهد کرد.
نتانیاهو طی سفر اول خود به واشنگتن از ترامپ خواسته بود که با ادامه حضور پایگاه‌های نظامی روسیه در سوریه موافقت کند، تا بتواند در برابر آنچه سیاست‌های تمامیت‌خواهانه ترکیه در سوریه می‌خواند، مقابله نماید.
با این حال، تصمیم آمریکا برای خروج نیروهای نظامی‌اش از سوریه، مورد پسند مقامات رژیم صهیونیستی نبوده است. رهبران تل‌آویو بر این باورند که خروج کامل نیروهای آمریکایی می‌تواند به ترکیه این جسارت را بدهد که کنترل کامل سوریه را پس از بشار اسد به دست بگیرد. در سفر اخیر نتانیاهو به واشنگتن، ترامپ به او گفته که باید مشکلات خود با ترکیه را به شیوه‌ای منطقی حل کند و واشنگتن نیز اقداماتی لازم به انجام خواهد رساند؛ حرکتی که می‌تواند نشان‌دهنده عدم همکاری کامل آمریکا با اسرائیل در سوریه، به‌ویژه در قبال ترکیه «رجب طیب اردوغان» باشد.
در مورد تعرفه‌های تجاری آمریکا بر کالاهای اسرائیلی نیز به‌نظر می‌رسد نتانیاهو موفق به جلب نظر ترامپ برای معافیت از این تعرفه‌ها نشده باشد. کارشناسان صهیونیستی نظیر آنچه در «جروزالم پست» مطرح شده، اشاره کرده‌اند که یکی از اهداف سفر اخیر نتانیاهو به واشنگتن، موضوع تعرفه‌ها بود و او از ایالات متحده بدون دستاورد بازگشت و نتوانست تعرفه‌های وضع شده توسط واشنگتن بر کالاهای اسرائیلی را لغو یا کاهش دهد.
از طرف دیگر، با وجود توافق آتش‌بس با حزب‌الله در نوامبر ۲۰۲۴، اسرائیل با حمایت‌های ایالات متحده بخشی از نیروهای خود را در نواحی مختلف لبنان حفظ کرده و با حملات هوایی گهگاهی تظاهر کرده است. ایالات متحده همچنین بنا به درخواست اسرائیل به دولت بیروت فشار وارد کرده است تا حزب‌الله را خلع سلاح کند.
فراتر از این مسائل، رسانه‌هایی چون «گاردین» یکی از عوامل کلیدی تحریک آمریکایی‌ها به حضور نظامی در منطقه، به ویژه انجام عملیات نظامی علیه انصارالله را فشارهای تل آویو برای ضربه زدن به مراکز تهدیدات ضدصهیونیستی در یمن می‌دانند و این را به‌عنوان پیام روشن به ایران تلقی می‌کنند.
کابوس بی‌پایان برای نتانیاهو
در مورد ایران، ترامپ پیام‌های متضاد زیادی ارسال کرده است. نتانیاهو که به خوبی از توان نظامی ایران آگاه است، میدانید که بدون کمک‌های ایالات متحده و اروپا، کاملاً آسیب‌پذیر است و از همان ابتدا گزینه نظامی را برای مقابله با تاسیسات هسته‌ای و موشکی ایران با همکاری ایالات متحده در نظر داشته است. اما چالش اساسی که نظیر یک سایه بر سر نتانیاهو قرار دارد، این است که ترامپ سرنوشت «پیمان ابراهیم» و تلاش برای عادی‌سازی روابط اسرائیل با کشورهای عربی را به سیاست خاورمیانه‌ای خود وابسته کرده است.
از سوی دیگر، ترامپ تاکنون و علی‌رغم تکرارها…
تهدیدات این مسأله، عملاً تلاش برای حل و فصل مشکلات هسته‌ای با ایران از طریق دیپلماسی را نشان می‌دهد؛ موضوعی که موجب خشم و نگرانی صهیونیست‌ها گردیده است. اظهارات ترامپ در مورد آغاز مذاکرات با ایران که در تاریخ هجدهم فروردین‌ماه در جلسه‌ای با نتانیاهو در کاخ سفید به‌طور رسمی مطرح شد، چیزی نبود که نخست‌وزیر رژیم صهیونیستی تمایل داشت از زبان ترامپ و در حضور خبرنگاران بشنود.
تنظیم دو دور مذاکرات غیرمستقیم بین ایران و آمریکا در عمان و ایتالیا، برخلاف آنچه صهیونیست‌ها پیش‌بینی کرده بودند، نتایج مثبتی را به همراه داشته است و این موضوع موجب افزایش نگرانی و تلاش‌های بیشتر اسرائیل در راستای مخالفت با این مذاکرات گردیده است. بااینکه اسرائیل به‌طور علنی با رویکرد دیپلماتیک ترامپ مخالفتی ندارد، اما با بهره‌گیری از لابی‌های قدرتمند خود در واشنگتن، درصدد جلب حمایت آمریکا برای انجام اقدامات سخت علیه برنامه هسته‌ای تهران است.
در همین راستا، صهیونیست‌ها در روزهای اخیر با استفاده از رسانه‌های ضدایرانی و لابی‌های صهیونیستی در آمریکا و کشورهای غربی در تلاش هستند که روند مذاکرات ایران و آمریکا را به‌نوعی منحرف کنند. در این میان، اختلاف نظرهای موجود میان مقام‌های ارشد امنیتی کاخ سفید درباره چگونگی برخورد با ایران نیز موجب افزایش فعالیت‌های رژیم صهیونیستی و فشارهای غیرمستقیم به ترامپ برای تغییر موقعیتش در خصوص مذاکره با ایران شده است.
310310