به گزارش صحت خبر، تصاویر ماهوارهای و ویدئوهای تحلیلشده توسط بخش راستیآزمایی بیبیسی (BBC Verify) نشان میدهد که ایران از زمان آغاز جنگ به ۲۰ پایگاه نظامی ایالات متحده آسیب وارد کرده است؛ موضوعی که حکایت از آن دارد که ابعاد این حملات بسیار گستردهتر از آن چیزی است که به طور رسمی و عمومی به آن اذعان شده است.
پیش از این واشنگتنپست و سیانان هم در گزارشهایی مستقل آسیبهای شدید به پایگاههای نظامی آمریکا در منطقه غرب آسیا و جنوب خلیج فارس را تائید کردهبودند.
ایالات متحده تلاش کرده است تا با دستور به شرکت «پلنت» (Planet) (که یکی از تامینکنندگان اصلی تصاویر ماهوارهای است) برای اعمال محدودیت «نامحدود» بر تصاویر جدید از ایران و بیشتر مناطق خاورمیانه، تحلیلهای ماهوارهای از این درگیری را محدود کندایران از اواخر ماه فوریه، تاسیسات کلیدی را در هشت کشور خاورمیانه هدف قرار داده و میلیاردها دلار خسارت به پیشرفتهترین سامانههای پدافند هوایی، هواپیماهای سوخترسان و رادارها وارد آورده است.
تهران در واکنش به حملات سه ماه گذشته آمریکا و اسرائیل به نقاط مختلف ایران و لبنان، هم پایگاههای خودِ آمریکا و هم تاسیسات نظامی مشترک را هدف قرار داده است.
در حالی که کاخ سفید بارها ادعا کرده که توان نظامی ایران تقریباً از بین رفته است، تحلیلگران میگویند خسارات مشاهدهشده در تاسیسات ایالات متحده نشان میدهد پاتکهای تهران بسیار دقیقتر و گستردهتر از آن چیزی بوده که مقامات آمریکایی پیش از این به آن اعتراف کردهاند.
یک مقام دفاعی ایالات متحده با اشاره به «دلایل امنیتیِ مربوط به هدایت عملیات»، از اظهار نظر درباره یافتههای بیبیسی وریفای خودداری کرد.
محدودیت دسترسی به تصاویر ماهوارهای
ایالات متحده تلاش کرده است تا با دستور به شرکت «پلنت» (Planet) (که یکی از تامینکنندگان اصلی تصاویر ماهوارهای است) برای اعمال محدودیت «نامحدود» بر تصاویر جدید از ایران و بیشتر مناطق خاورمیانه، تحلیلهای ماهوارهای از این درگیری را محدود کند. این شرکت اقدام خود را اینگونه توجیه کرد که میخواهد اطمینان حاصل کند که تصاویرش «توسط بازیگران متخاصم برای هدف قرار دادن پرسنل و غیرنظامیان متحد و شریک ناتو» مورد استفاده قرار نمیگیرد.
ردپای خسارتها در منطقه
به نظر میرسد ارتش آمریکا در عدم انتقال هواپیماها به خارج از برد پهپادها و موشکهای ایرانی همزمان با تکامل تاکتیکهای تهران، مرتکب نوعی «سهلانگاری و غرور کاذب در اوایل جنگ» شده استبی بیسی وریفای برای ردیابی خسارات ناشی از حملات ایران، از تصاویر ماهوارهای سایر تامینکنندگان بینالمللی در ترکیب با تصاویر قدیمیترِ شرکت پلنت استفاده کرده است. این تاسیسات در کشورهای عربستان سعودی، امارات متحده عربی، قطر، کویت، عراق، اردن، بحرین و عمان قرار دارند. رقم واقعی پایگاههای آسیبدیده میتواند بالاتر از این باشد؛ بهطوری که برخی از تحلیلگران تعداد پایگاههای هدف قرار گرفته را تا ۲۸ مورد تخمین میزنند.
۳ سامانه از مجموع ۸ سامانه تاد آمریکا در جهان آسیب دید
در میان تجهیزات ارزشمند آسیبدیده، سه آتشبار از سامانههای پدافند موشکی بالستیک فوقپیشرفته تاد در پایگاههای هوایی «الرویس» و «الصدر» در امارات و پایگاه هوایی «موفق السلطی» در اردن به چشم میخورد.
تا آنجا که مشخص است، ایالات متحده تنها هشت آتشبار از سامانه پدافند موشکی تاد (THAAD) را در اختیار دارد که در پایگاههای سراسر جهان مستقر هستند و هزینه ساخت هر کدام حدود یک میلیارد دلار (۷۶۶ میلیون پوند) است. هر آتشبار برای فعالیت به حدود ۱۰۰ پرسنل نظامی نیاز دارد، در حالی که موشکهای رهگیر آن به ازای هر شلیک حدود ۱۲.۷ میلیون دلار هزینه برمیدارد.
دریادار «مارک مِلت»، رئیس سابق نیروهای دفاعی ایرلند، به بیبیسی وریفای گفت که این آتشبارها کانون یک شبکه دفاعی منطقهای «بسیار پیچیده» را تشکیل میدهند که نمیتوان آنها را «به سرعت یا به آسانی جایگزین کرد».
۴۲ هواگرد نابود شده آمریکایی
تحلیل کارشناسان از تصاویر ماهوارهای همچنین نشان میدهد که حملات ایران به شدت به هواپیماهای سوخترسان و شناسایی آمریکا در پایگاه هوایی «امیر سلطان» در عربستان سعودی آسیب رسانده است؛ بهطوری که هواپیماهای آسیبدیده و چالههای ناشی برخورد موشک آکنده از دود به وضوح در تصاویر دیده میشوند.
این گزارش همچنین نشان داد که از ماه فوریه تاکنون دستکم ۴۲ فروند هواپیما — شامل جنگندههای F-15 و F-35، ۲۴ فروند پهپاد MQ-9 Reaper و یک هواپیمای تهاجمی A-10 — نابود شده یا آسیب دیدهاند.یکی از این هواپیماها توسط تحلیلگر موسسه MAIAR به عنوان یک هواپیمای شناسایی و آواکس «E-3 Sentry» شناسایی شد. رسانههای آمریکایی گزارش دادند که هزینه جایگزینی آن میتواند تا ۷۰۰ میلیون دلار باشد.
در نقاط دیگر، حملات ایران پایگاه هوایی «علی السالم» و پادگان «عریفجان» در کویت را نیز هدف قرار داده است. تحلیلگران MAIAR در تصاویر ماهوارهای این پایگاه — که در طول این درگیری بارها مورد اصابت قرار گرفته — مخازن سوخت نابودشده، آشیانههای هواپیما و محل اسکان نیروها را شناسایی کردند. همچنین در پادگان عریفجان، شرکت اطلاعات دفاعی «جینز» (Janes) خسارات گستردهای را به تجهیزات ارتباطات ماهوارهای شناسایی کرده است.
کمبرآورد خسارات از سوی پنتاگون
کمیّتسنجی ابعاد دقیق خسارات وارده به تاسیسات ایالات متحده دشوار است، اما ارزیابی ماه مه توسط پنتاگون، هزینه کل «عملیات خشم حماسی» را ۲۹ میلیارد دلار برآورد کرده است که بخش عمدهای از آن احتمالاً صرف «هزینههای تعمیر یا جایگزینی تجهیزات» نابودشده در این درگیری خواهد شد. دموکراتها میگویند این رقم احتمالاً کمتر از میزان واقعی برآورد شده است.
این گزارش همچنین نشان داد که از ماه فوریه تاکنون دستکم ۴۲ فروند هواپیما — شامل جنگندههای F-15 و F-35، ۲۴ فروند پهپاد MQ-9 Reaper و یک هواپیمای تهاجمی A-10 — نابود شده یا آسیب دیدهاند.
بر اساس گزارشها، ایران در مقایسه با تجهیزات گرانقیمت ارتش ایالات متحده، در حملات خود به اهدافی در سراسر خاورمیانه از پهپادهای ارزانقیمت و به سادگی قابل جایگزینی استفاده کرده است.
یکی از تحلیلگران موسسه MAIAR به بیبیسی وریفای گفت به نظر میرسد ارتش آمریکا در عدم انتقال هواپیماها به خارج از برد پهپادها و موشکهای ایرانی همزمان با تکامل تاکتیکهای تهران، مرتکب نوعی «سهلانگاری و غرور کاذب در اوایل جنگ» شده است. آنها اشاره کردند در نمونه پایگاه هوایی امیر سلطان، این تاسیسات پیش از نابودی هواپیماها نیز هدف قرار گرفته بود و باید پیشبینی لازم صورت میگرفت.
۴۲/۴۲