امیرمسعود عابدین: در دکترین نظامی سنتی، هواپیماهای سوخترسان، بمبافکنها و رادارهای پرنده (آواکس) همواره در پناه امن فرسنگها دورتر از خط مقدم پرواز میکردند. اما پیشرفتهای موشکی رقبا، این حاشیه امن را کاملا از بین برده است. حالا پنتاگون برای تغییر قواعد بازی، به دنبال موشکی است که در دو نسخه «هوا به هوا» و «هوا به سطح» توسعه خواهد یافت؛ پروژهای که اولویت اصلی آن نسخه هوا به هوا است تا بتواند اهداف استراتژیک دشمن را از مسافتی فراتر از تصور، ساقط کند.
جهشی بیسابقه در برد موشکی
براساس گزارش militarywatchmagazine، برای درک عظمت برد ۱۸۵۰ کیلومتری این موشک، کافی است نگاهی به پیشرفتهترین تسلیحات فعلی جهان بیندازیم. در حال حاضر، موشک چینی PL-۱۷ با برد ۵۰۰ کیلومتر و موشکهای روسی R-۳۷M و نمونه جدید آمریکایی AIM-۱۷۴ با بردی در حدود ۳۵۰ تا ۴۰۰ کیلومتر، دوربردترین تسلیحات هوا به هوای جهان به شمار میروند. هر سه موشک کنونی به شدت سنگین و غولپیکرند و تنها جنگندههای سنگینوزنی مثل J-۱۶ چینی یا میگ-۳۱ روسی میتوانند آنها را بدون افت شدید کارایی پروازی حمل کنند. در دنیای غرب، تنها جنگنده سنگین در حال تولید، اف-۱۵ است که البته ظرفیت حمل و مداومت پروازی آن هنوز کمتر از رقبای شرقی است. همین موضوع باعث شده تا کارشناسان گمانهزنی کنند که این موشک غولآسا احتمالا برای شلیک از درون محفظه حمل تسلیحات بمبافکنهای پنهانکار B-۲۱ طراحی میشود.
تلاش برای کور کردن چشمان تیزبین چین
استارت این پروژه بلندپروازانه، واکنشی مستقیم به دو پیشرفت کلیدی چین در سالهای اخیر است: نخست، ساخت موشکهای بسیار دوربرد مانند همان PL-۱۷ و دوم، توسعه شتابان شبکه رادارهای پرنده پیشرفته چین که بر پایه هواپیماهای KJ-۵۰۰ و نسل جدید KJ-۳۰۰۰ شکل گرفته است. ترکیب این دو فناوری، شالوده قدرت هوایی آمریکا را تهدید میکرد؛ چرا که تانکرها و آواکسهای آمریکایی دیگر در پشت جبهه هم امنیت نداشتند. در حالی که موشک چینی اکنون دست بالا را در میدان دارد، پروژه جدید ارتش آمریکا با بردی بیش از سه برابر رقیب چینی، میخواهد این معادله خطرناک را به نفع خود معکوس کند.
شکار زنجیره مرگ در آسمان نبرد
ایالات متحده در سالهای اخیر با بحران جدی در زمینه حسگرها و رادارهای پرنده هوابرد مواجه بوده است. ناوگان هواپیماهای پیر و فرسوده E-۳ آواکس آمریکا عملا منسوخ شدهاند و پروژه جایگزین آنها، یعنی هواپیماهای E-۷، با تاخیرهای شدیدی در تحویل روبرو است. حتی در صورت ورود به خدمت، E-۷ها رادارهایی بسیار کوچکتر و کمتوانتر از رقبای چینی مانند KJ-۳۰۰۰ خواهند داشت و از نظر تعداد نیز قابل مقایسه با آنها نیستند. برآوردهای اطلاعاتی نشان میدهد که چین ناوگان خود را به حدود ۵۰ فروند KJ-۵۰۰ رسانده و همزمان مدلهای سبکتری مثل KJ-۶۰۰ را هم معرفی کرده است. در چنین شرایطی، موشک ۱۸۵۰ کیلومتری آمریکا نیامده تا صرفا یک پرتابه باشد، بلکه هدف آن متلاشی کردن کل این شبکه راداری و سلب آسایش از چشمهای بینای چین در نزدیکی مناطق جنگی است.
۲۲۷۳۲۲