به گزارش خبر آنلاین اهمیت تنوع بخشی به سبد تولید برق در ایران به رغم لزوم توجه به امنیت انرژی و حرکت به سوی انرژیهای پاک، به دلیل چالش در تامین پایدار سوخت نیروگاهی دو چندان شده است. از این رو توجه به افزایش ظرفیت نیروگاههای تجدیدپذیر همچون انرژی خورشیدی در سالهای گذشته بسیار مورد توجه قرار گرفته است. این مهم در شرایطی مورد توجه قرار گرفته که کشور درگیر انواع ناترازیها در حوزه انرژی و به طور خاص تامین برق شده است و استفاده از منابع جایگزین و تجدید پذیر میتواند در برون رفت از این وضعیت فعلی به کار کشور آید.
افزایش ظرفیت نیروگاههای تجدیدپذیر خورشیدی و بادی بهدلیل ماهیت و وابستگی به شرایط جوی، چالشهایی را برای پایداری شبکه و بهرهبرداری از آن بهوجود میآورد، بنابراین هرگونه توسعه ظرفیت باید متناسب با ساختار و شرایط اقلیمی هر کشور تعیین شود.
براساس شاخص آژانس بینالمللی انرژی، ۶ فاز مختلف برای ظرفیت انرژی تجدیدپذیر در کشورها وجود دارد که هر فاز بنا به ملاحظاتی که دارد، امکان دارد نیازمند تغییراتی در ساختار شبکه برق و انجام اقداماتی باشد. براساس محاسبات مرکز پژوهشهای مجلس، ایران در حال حاضر در فاز اول قرار دارد. با وضعیت فعلی شبکه برق کشور، تا ۲۱.۴ هزار مگاوات بدون هیچگونه تغییر خاص در شبکه برق و تا ۳۴ هزار مگاوات صرفا با بهبود پیشبینی تولید، افزایش انعطاف پذیری نیروگاههای متعارف، اعمال تغییرات جزئی در رویههای عملیاتی و استفاده موثر از رزرو چرخان امکانپذیر است.
شاخص ظرفیت اعتباری، سهم ظرفیت قابل اتکا از انرژیهای تجدیدپذیر (بادی و خورشیدی) در کاهش تقاضای ششبکه برق در اوج را نشان داده و مشخص میکند توصعه نیروگاههای خورشیدی تا چه اندازه موجب میشود که افزایش بیشتر ظرفیت خورشیدی، اثر محسوس بر کاهش میزان ناترازی داشته باشد. براساس محاسبات صورت گرفته، افزایش ظرفیت نیروگاههای خورشیدی تا حدود ۲۰ هزار مگاوات، حدود ۱۶ درصد ظرفیت قابل اتکا از کل ظرفیت خورشیدی را داراست و پس از آن، هر گونه افزایش ظرفیت خورشیدی، نمیتواند متناسب با ظرفیت اضافه شده، منجر به کاهش متوسط ناترازی برق در ساعات اوج میشود.
براساس شاخص تعریفی اثرگذاری توسعه نیروگاههای تجدیدپذیر بر انرژی تامین نشده و ساعات ناترازی، با توسعه ۲۰ گیگاهوات نیروگاه خورشیدی، ۷۵ درصد از انرژی تامین نشده و حدود ۶۱ درصد از ساعات ناترازی از محل این نوع نیروگاهها جبران میشود. با افزایش بیشتر نیروگاههای خورشیدی، گرچه اثرگذاری مثبت بر شبکه دارد، اما جبران انرژی تامین نشده و کاهش ساعات ناترازی به تدریج کند و متوقف میشود.
به عبارتی افزایش بیشتر ظرفیت خورشیدی بدون بهکارگیری ابزارهای مکمل مانند ذخیرهسازی انرژی، مدیریت تولید نیروگاههای آبی یا مبادلات بینالمللی، اثرچندانی بر کاهش خاموشی و رفع ناترازی ندارد.
بازوی پژوهشی در نتیجه این موضوع گفت از هر سه منظر ظرفیت اعتباری، کاهش انرژی تامین نشده در ساعات ناترازی و کاهش ساعات خاموشی برای شبکه و ترکیب آن با برقآبی، میزان توسعه نیروگاههای خورشیدی تا حدود ۲۰ گیگاوات مفید بوده و فراتر از این مقدار، نمیتواند بر جنبههای مختلف میزان و ساعات کسری برق اثرگذار باشد.
براساس فازبندی ۶ گاه آژانس بینالمللی انرژی، توسعه خورشیدی تا حدود ۲۰ گیگاوات چالش جدی یا نیاز به اصلاحات اساسی در شبکه به وجود نمیآورد و با همین ساختار فعلی قابل اجرا است. با توجه به اینکه سالانه میزان تقاضای برق افزایش مییابد، پیشنهاد میشود بین ۲۰ تا ۲۵ هزار مگاوات افزایش ظرفیت نیروگاههای تجدیدپذیر خورشیدی در کشور صورت گیرد و به منظور افزایش اثرگذاری آن بر ساعات و میزان ناترازی، در کنار آن بهرهبرداری بهینه و انعطاف پذیر از نیروگاههای آبی برای کاهش نوسانات تولید خورشیدی مدنظر قرار گیرد.
۲۲۳۲۲۹