صحت خبر: این روزها نام او بیشتر از قبل شنیده میشود؛ حتی بیشتر از زمانی که به عنوان یار ابراهیم رئیسی و منتقد پزشکیان، وارد دولت چهاردهم شده بود؛ آن هم برای اظاهرنظرهای شاذ درباره قیمت بنزین؛ که البته پس از مدتی که با افکار عمومی ملتهب شد، این اظهارنظرها متوقف شد؛ اسماعیل سقاب اصفهانی.
او متولد ۲۲ بهمن ۱۳۶۴ در مشهد است؛ یعنی در زمان رسیدن به جایگاه معاونت رئیسجمهوری، حدود ۴۰ سال داشت. آنچه درباره او بیشتر در دسترس است، به مسیر حرفهای و مدیریتیاش مربوط میشود؛ مسیری که بخش مهمی از آن در خراسان رضوی و در مجموعههای نزدیک به ابراهیم رئیسی شکل گرفت. با این حال در یک سال اخیر او حادثهای تلخ را از سر گذرانده؛ او در یک حادثه جادهای دو فرزند و همسرش را از دست داد.
فعالیت سیاسی و مدیریتی سقاب اصفهانی، بر اساس گزارشهای منتشرشده، از سال ۱۳۸۸ و با حضور در ستاد ساماندهی امور جوانان استان خراسان رضوی آغاز شد. چند سال بعد، در دورهای که ابراهیم رئیسی ریاست آستان قدس رضوی را بر عهده داشت، سقاب اصفهانی در این مجموعه بهعنوان مدیرکل برنامهریزی و بهبود عملکرد معاونت محرومیتزدایی فعالیت کرد. همین دوره را میتوان یکی از نقاط مهم در مسیر حرفهای او دانست؛ چراکه همکاری با رئیسی، بعدها نیز در بخشهای مختلف کارنامه او ادامه پیدا کرد.
سابقه او البته به آستان قدس محدود نماند. در کارنامه سقاب اصفهانی نامهایی همچون قوه قضائیه و بنیاد علوی نیز دیده میشود. او در دوره ریاست رئیسی بر قوه قضائیه در حوزههای مرتبط با تحول و پیگیری سند تحول قضایی فعالیت داشت و در ادامه نیز در هیئتمدیره بنیاد علوی حضور پیدا کرد. همزمان، نام او در مجموعههایی مانند اندیشکده «بسامد گام دوم» نیز مطرح شده است.
اما مهمترین جایگاه سقاب اصفهانی پیش از حضور در دولت چهاردهم، در دولت ابراهیم رئیسی شکل گرفت. او در سال ۱۴۰۲ با حکم رئیسی بهعنوان دبیر ستاد راهبردی تحول دولت و مسئول رصد و پایش سند تحول دولت مردمی منصوب شد. این سمت او را در مرکز فرایند طراحی، پیگیری و ارزیابی برنامههای تحول دولت سیزدهم قرار داد و باعث شد نامش بیش از گذشته در سطح مدیریت دولت مطرح شود.
رئیسی در آن سالها یکی از چهرههای مؤثر در مسیر حرفهای سقاب اصفهانی بود؛ از آستان قدس تا قوه قضائیه و سپس دولت. با این حال، خود سقاب اصفهانی در واکنش به بحثهای سیاسی درباره گرایشش گفته است که عضو هیچ حزب، جبهه یا گروه سیاسی نبوده و فعالیتش را در مجموعههای مختلف، فارغ از تعلقات جناحی تعریف کرده است.
در دولت مسعود پزشکیان، مسیر سقاب اصفهانی برخلاف انتظار برخی، متوقف نشد. او ابتدا مأمور تشکیل سازمان بهینهسازی و مدیریت راهبردی انرژی شد و سپس بهعنوان معاون رئیسجمهور و رئیس این سازمان منصوب شد. به این ترتیب، مدیری که بخش عمده سابقهاش در حوزه تحول و سیاستگذاری دولت شکل گرفته بود، در دولت چهاردهم نیز در سطح معاونت رئیسجمهوری باقی ماند.
در کنار مسیر شغلی، یکی از مباحثی که درباره سقاب اصفهانی مطرح شده، سوابق تحصیلی اوست. اطلاعات رسمی و جامعی درباره مدرک دانشگاهی او در منابع عمومی منتشر نشده است. برخی منابع خبری، او را دانشجوی دکتری مدیریت دولتی با گرایش تصمیمگیری و خطمشیگذاری عمومی در دانشگاه تهران معرفی کردهاند، اما همین منابع نیز تأکید کردهاند که این اطلاعات به شکل رسمی تأیید نشده است.
ابهام درباره تحصیلات، پس از انتصاب او به معاونت رئیسجمهوری بیشتر مورد توجه قرار گرفت؛ بهخصوص به دلیل استفاده از عنوان «دکتر». برخی فعالان دانشگاهی درباره سوابق دانشگاهی او پرسشهایی مطرح کردند و مدعی شدند که در پایگاههای علمی و دانشگاهی، نشانی از پایاننامه یا سوابق پژوهشی متناسب با این عنوان پیدا نکردهاند. این ادعاها در رسانهها بازتاب پیدا کرد و حتی درخواستهایی برای انتشار مدارک تحصیلی او مطرح شد.
با این حال، میان «ابهام درباره سوابق تحصیلی» و «اثبات نداشتن مدرک» تفاوت وجود دارد.
سقاب اصفهانی در ۴۰سالگی اکنون یکی از مدیران جوان حاضر در سطح بالای دولت است؛ مدیری که مسیر حرفهایاش از فعالیتهای اجرایی در خراسان رضوی آغاز شد، در دوره ریاست ابراهیم رئیسی در آستان قدس و قوه قضائیه ادامه یافت، در دولت سیزدهم به ستاد تحول دولت رسید و در دولت چهاردهم نیز به معاونت رئیسجمهوری رسید.
به هر شکل حکم پزشکیان برای سقاب اصفهانی با توجه به سوابق او، یکی از نخستین موارد انتقادبرانگیز در دولت چهاردهم بود.
2929