مهرورزی با محیط زیست در سرشت ایرانیان است، چنانکه ادبیات ما سرشار از ستایش گل و دشت و کوه و رود است و از اینرو جزو ملتهایی به شمار میرویم که بیشترین دلبستگی به طبیعت (nature connectedness) را دارند. بسیاری از آیینهای فرهنگ کهن ایران با طبیعت همبستگی دارد و این ظرفیت را هم دارد که در قالب آنها بسیاری از مسایل امروز، از جمله معضلهای محیط زیستی را صورتبندی کرد و برای رفع آنها چارههایی اندیشید. جشنهای آب، آتش، کشتوکار، اعتدالهای فصلی، و جشنهای گاهنباری، از این شمارند.
جشن مهرگان با مناسبتها و مفاهیمی همچون اعتدال، میهن دوستی، عشق، پایبندی به پیمان، و قدردانی از زمینِ برکتبخش، پیوند دارد. با همین مفهومها میتوان همراه با شادمانی و به شکل آیینهای بهروزشده، کنشهای محیط زیستی را هم پی گرفت. جمعی از کوهنوردان و اهل محیط زیست، چهارم مهر روز پاکسازی کوهستان تا شانزدهم مهر روز مهرگان را «مهرگان کوهستان» خواندهاند و در این فاصله به کارهایی در جهت حفاظت کوهستان و ترویج فرهنگ «طبیعتپیمایی بی ردپا» (شیوهای که هیچ پسماندی از خود باقی نمیگذارند و هیچ آسیبی به محیط طبیعی وارد نمیکنند) میپردازند.
پیشنهادهایی برای اجرا در زمان مهرگان کوهستان
- یادآوری این مناسبت به دوستان و آشنایان
- کار رسانهای برای معرفی جشن مهرگان
- برگزاری یک رویداد، از مهمانیِ دوستانه تا همایش و جشن و رویداد
- پاکسازی یک یا چند مسیر کوهنوردی و کوهپیمایی
- اجرای یک صعود باکیفیت و سازگار با محیط زیست و اعلام آن بهمناسبت مهرگان
- کمک به گروههای محلی و/یا انجمنهایی که در حفاظت کوهستان میکوشند
- تلاش برای ثبت ملی یک کوهستان
- طرح و پیگیری مشکلات یک جامعهی محلیِ کوهپایهنشین که محیطزیستشان در طرحهایی مانند معدنکاری و سدسازی به خطر افتاده
- نامهنگاری با مسئولان یا هرگونه پیگیری دیگر دربارهی عاملهای تخریب کوهستان.
۲۳۳۲۳۳