صحت خبر – جهانبخش ایزدی، استاد روابط بینالملل، در گفتوگو با خبرگزاری صحت خبر اظهار داشت: «اگر نتیجه انتخابات، آنگونه که مثلاً قابل پیشبینی است، رقم بخورد و به هر شکلی یک مجلس کنگره را جمهوریخواهان از دست بدهند ــ که در انتخابات میاندورهای معمول است و حزب حاکم معمولاً شکست میخورد، فارغ از اینکه سوژه انتخابات چه باشد ــ باز هم کنگره آمریکا به شکلی نیست که بتواند اقدام خاصی در ممانعت از آزادی عمل و اختیارات رئیسجمهور آمریکا انجام دهد. معمولاً تا دو سوم رأی از نظر قانونی لازم است که هیچوقت کنگره در این شرایط نیست. معمولاً چند رأی بالا و پایین میشود؛ مثلاً فرض کنید الان ۵۱ به ۴۹ هستند، حالا عکس آن شود یا مثلاً ۴۶ به ۵۴ برسد. اینگونه نیست که کل کنگره را از دست بدهند.»
در ادامه بخشی از گفتگو جهانبخش ایزدی با صحت خبر را میخوانید؛
مخالفان ترامپ توانایی ممعانت از او را ندارند/ جنگ خیلی از قوانین را متوقف میکند
در سیستم آمریکا، معمولاً جنگ خیلی از قوانین را متوقف میکند. یعنی ساختار سیاسی آن کشور، به دلیل اعتبار رهبری در جهان و جایگاه آمریکا در نظام بینالملل، سعی میکند فضای پشت جنگ را فشل نکند. خیلی کم؛ خیلی کم. حالا میگویم چرا. نگاه کنید، در ساختار سیاسی آمریکا، مسئله جمهوری اسلامی یک مسئله بایپارتیزان است؛ یعنی یک مقوله دوحزبی است. هر دو حزب طی پنج دهه در تهدید و تقابل جدی با جمهوری اسلامی بودهاند، منتها یکی با پنبه سر میبُرد و دیگری با شمشیر؛ ابزارها، روشها و تکنیکهایشان با یکدیگر فرق میکند.
این یک نکته است. نکته دوم اینکه در ساختار سیاسی آمریکا، معمولاً چون نظام سیاسی، ریاستی است، رئیسجمهور قدرت زیادی دارد و میتواند با بسیاری از قوانین حتی مواجهه کند یا آنها را دور بزند.
اگر نتیجه انتخابات، آنگونه که مثلاً قابل پیشبینی است، رقم بخورد و به هر شکلی یک مجلس کنگره را جمهوریخواهان از دست بدهند ــ که در انتخابات میاندورهای معمول است و حزب حاکم معمولاً شکست میخورد، فارغ از اینکه سوژه انتخابات چه باشد ــ باز هم کنگره آمریکا به شکلی نیست که بتواند اقدام خاصی در ممانعت از آزادی عمل و اختیارات رئیسجمهور آمریکا انجام دهد. معمولاً تا دو سوم رأی از نظر قانونی لازم است که هیچوقت کنگره در این شرایط نیست. معمولاً چند رأی بالا و پایین میشود؛ مثلاً فرض کنید الان ۵۱ به ۴۹ هستند، حالا عکس آن شود یا مثلاً ۴۶ به ۵۴ برسد. اینگونه نیست که کل کنگره را از دست بدهند.
ضمن اینکه آن نکته اولی هم که گفتم، مهم است و باید به آن توجه کنید؛ اینکه سوژه مورد نظر چیست.
یک نکته دیگر هم اینکه در سیستم آمریکا، معمولاً جنگ خیلی از قوانین را متوقف میکند. یعنی ساختار سیاسی آن کشور، به دلیل اعتبار رهبری در جهان و جایگاه آمریکا در نظام بینالملل، سعی میکند فضای پشت جنگ را فشل نکند.
یا حزب رقیب، یعنی دموکراتها و چپها، یا پارهای از دستچپیهای حزب جمهوریخواه. همه اینها، نه از نظر ساختاری و نه از نظر انگیزه، آنقدر توانمند نیستند که بتوانند مانع کنشگری و فعالیت ترامپ شوند.
هیچ اتفاق سیاسی بدون برنامهریزی اتفاق نمیافتد/ اگر نتانیاهو و ترامپ انتخابات را ببرند، مصممتر خواهند شد
البته من باید یک چیز دیگر را هم بگویم. معمولاً این «سورپرایز اکتبر» هم در کارنامه سیاسی آمریکاییها وجود دارد. ممکن است یک نمونهاش همین وضعیت فعلی جنگ باشد. این را میگویم که حوادث هم سریع اتفاق میافتند و خیلی جاها هم بدون برنامه نیستند. روزولت جملهای دارد که هیچ اتفاق سیاسی بدون برنامهریزی اتفاق نمیافتد.
بخشهایی از این ماجرا را که ما در جریان نیستیم، نمیدانیم. مثلاً همین جلساتی که در کمپدیوید در حال تشکیل است، ناظر بر چه تصمیمی است؟ ما نمیدانیم. اما سرجمع میخواهم این را بگویم که اگر نتانیاهو انتخابات را ببرد و ترامپ هم انتخابات را ببرد، شبیه انتخابات مرحله دوم جورج بوش خواهد بود. بعد از جنگهای افغانستان و عراق، میگفتند جورج بوش میبازد، ولی دیدیم که مردم آمریکا در نوبت دوم با رأی بسیار بالایی به جورج بوش رأی دادند و همه را غافلگیر کردند.
این مسئله تفاوتی در ماهیت قضیه ایجاد نمیکند، بلکه آنها مصممتر هم هستند؛ چون مستظهر به پشتوانه آرا هستند و میتوانند این جنگ را به مرحلهای که طراحی کردهاند، برسانند.
اگر هم نتایج خلاف این باشد، به باور من، تأثیر ماهوی در وضعیت فعلی ما نخواهد داشت.