به نقل از صحت خبر، محققان سرانجام موفق به شناسایی علت پدیدهای عجیب شدند که در سپتامبر ۲۰۲۳، به مدت ۹ روز زمین را به لرزه درآورد. دو موج بزرگ سونامی که در یک آبدره دورافتاده در شرق گرینلند به جلو و عقب میرفتند، عامل اصلی این لرزشها بودند.
یکی از این امواج به ارتفاع تقریبی ۲۰۰ متر رسیده بود. این امواج به حدی بزرگ بودند که پس از ورود به آبدره «دیکسون» واقع در یک نقطه دور افتاده در گرینلند، لرزشهایی در پوسته زمین ایجاد کردند که حتی در هزاران کیلومتر دورتر نیز احساس میشد.
در ابتدا، منبع این امواج مشخص نبود. اما تصاویر ماهوارهای و تحلیلهای بعدی نشان داد که احتمالاً رانش زمین در این ناحیه موجب ایجاد این سونامیها شده است. علت رانش زمین نیز melting یخچالهای طبیعی بر اثر گرمایش زمین بود.
این امواج که به اصطلاح «سیش» نامیده میشوند، در محیطهای بستهای مثل دریاچه یا آبدره به صورت رفت و برگشتی حرکت میکنند.
فاش شدن راز سونامی عظیم توسط ماهواره
ماهواره SWOT (یک پروژه مشترک میان ناسا و آژانس فضایی فرانسه) در دسامبر ۲۰۲۲ به فضا پرتاب شد. این ماهواره مدرن و پیشرفته قادر است سطح آبهای کره زمین را با دقتی بینظیر اندازهگیری کند. SWOT با استفاده از فناوری نوین KaRIn، تغییرات جزئی سطح آب در اقیانوسها، دریاچهها و رودخانهها را ثبت میکند.
در ماجرای سونامی بینظیر در گرینلند، ماهواره SWOT با عبور از بالای آبدره دیکسون توانست وجود دو موج بزرگ را شناسایی کند که در جهتهای مخالف در حال حرکت بودند. همچنین، اطلاعات زلزلهشناسی، وضعیت آبوهوا و جزر و مد به دانشمندان در بازسازی این امواج و شناسایی منبع لرزشهای غیرمعمول کمک کرد.
هشدار درباره پدیدههای شدیدتر در آینده
توماس مونهان، پژوهشگر دانشگاه آکسفورد و سرپرست این تحقیق، بیان کرد: «تغییرات آبوهوایی منجر به ظهور پدیدههایی میشود که قبلاً هرگز آنها را مشاهده نکردهایم. این رخدادها در نقاط دورافتادهای مانند قطب شمال پیش میآیند که دسترسی به آنها دشوار است.»
ماهوارههای جدید به ما توانایی بیشتر در مطالعه رویدادهایی مانند سونامیها، موجهای غیرعادی و طوفانهای دریایی را میدهند. اما برای استفاده بهینه از این دادهها، باید از علم فیزیک و هوش مصنوعی بهرهمند شویم.
منبع: لایوساینس
۵۸۵۸