طبق گزارش خبرگزاری صحت خبر و بر اساس اطلاعات دیجیاتو، برنامه موشکی ایران که پس از جنگ ایران و عراق آغاز به کار کرد، با هدف ارتقاء بازدارندگی دفاعی طراحی شده است و امروزه به عنوان یکی از بزرگترین و متنوعترین ذخایر موشکی در خاورمیانه شناخته میشود. این برنامه که از موشکهای بالستیک کوتاهبرد تا سیستمهای پرتاب ماهواره شامل میشود، اساس دکترین دفاعی ایران را شکل داده و توجه تحلیلگران نظامی جهانی را به خود جلب نموده است.
موشکهای بالستیک از نوع موشکهای هدایتشوندهای هستند که پس از شلیک، با نیروی موتور خود به ارتفاعات بالا میروند و سپس با بهرهگیری از نیروی جاذبه زمین و سیستمهای هدایت پیشرفته، مسیر باقیمانده را به سمت هدف طی میکنند. در سالهای اخیر، ایران موفق به دستیابی به تکنولوژی سوخت جامد، افزایش قابل توجه برد و دقت هدفزنی و همچنین توسعه سیستمهای پرتاب متحرک و پدافند هوایی شده است.
در ادامه، نگاهی به بخشی از زرادخانه موشکهای بالستیک ایران خواهیم داشت.
موشکهای بالستیک کوتاهبرد
این دسته از موشکها برای مقاصد تاکتیکی و منطقهای طراحی شده و یکی از ستونهای دفاعی در نبردهای نزدیک ایران بهشمار میروند.
موشکهای شهاب ۱ و ۲
شهاب ۱ و شهاب ۲ نمونههای مهندسی معکوس موشکهای اسکاد هستند. موشک شهاب ۱ با دامنه حدود ۳۰۰ کیلومتر و شهاب ۲ با دامنه تقریباً ۵۰۰ کیلومتر، از نخستین موشکهای بالستیک ایران به شمار میآیند که در زمان جنگ ایران و عراق و پس از آن، نقش مؤثری در تقویت توان دفاعی کشور ایفا کردند.
خانواده موشکهای فاتح (فاتح ۱۱۰، ذوالفقار و دزفول)
خانواده موشکهای فاتح، نماد دقت و کارایی در صنعت موشکی ایران محسوب میشوند.
- فاتح ۱۱۰: این موشک، سوخت جامد تکمرحلهای است که به خاطر دقت بالا معروف میباشد. نسخههای متفاوت آن دارای بردی بین ۳۰۰ تا ۵۰۰ کیلومتر هستند.
- ذوالفقار: این مدل، نسخهای با برد بیشتر از فاتح به مسافت ۷۰۰ کیلومتر میباشد.
- دزفول: این نسخه با دامنه ۱۰۰۰ کیلومتر، توان هدفزنی ایران را به طور چشمگیری گسترش داده است.
موشکهای بالستیک میانبرد
این دسته از موشکها نقش کلیدی در بازدارندگی استراتژیک ایران ایفا کرده و قادر به پوشش طیف وسیعی از اهداف در منطقه خاورمیانه و همچنین بخشهایی از اروپا هستند.
موشک سجیل
موشک سجیل به عنوان یکی از جدیدترین و مهمترین دستاوردهای موشکی ایران شناخته میشود. این موشک دو مرحلهای، نخستین موشک بالستیک میانبرد ایران با سوخت جامد است. استفاده از سوخت جامد مزایای زیادی از جمله کاهش زمان آمادهسازی برای پرتاب به چند دقیقه، افزایش قابلیت مانور و سهولت در نگهداری را به ارمغان میآورد. برد موشک سجیل بین ۲ هزار تا ۲۵۰۰ کیلومتر برآورد میشود.
موشک خرمشهر (خیبر)
موشک خرمشهر که همچنین با نام خیبر شناخته میشود، از قدرتمندترین موشکهای بالستیک سوخت مایع ایران با دامنه ۲ هزار کیلومتر است. این موشک امکان حمل سرجنگی سنگینی تا ۱۵۰۰ کیلوگرم را داشته و میتواند به جای یک کلاهک، چند کلاهک یا مجموعه بمبریز (ریزبمب) را حمل کند و به صورت همزمان اهداف متعددی را در یک ناحیه هدف قرار دهد.
موشکهای عماد و قدر
این دو موشک نمونههای پیشرفتهتر و ارتقاء یافته شهاب ۳ محسوب میشوند. موشک“`html
قدر با بردی به طول ۱۹۵۰ کیلومتر، از دقت بسیار بالایی بهره میبرد. موشک عماد با قابلیت برد ۱۷۰۰ کیلومتر، به عنوان نخستین موشک بالستیک دوربرد ایران شناخته میشود که توانایی هدایت و کنترل تا زمان اصابت را دارد؛ این ویژگی به آن دقت فوقالعادهای میبخشد.
موشک حاج قاسم
این موشک بالستیک با سوخت جامد، به یاد سردار «قاسم سلیمانی» نامگذاری شده است و با برد ۱۴۰۰ کیلومتر، برترین دقت را در جمع موشکهای تاکتیکی ایران دارد. موشک حاج قاسم با سرجنگی جداشونده و هدایتپذیرش، توانایی عبور از سامانههای پدافندی را دارد و توانایی هدفگیری با خطایی کمتر از ۱۰ متر را در اختیار دارد.
موشک فتاح (هایپرسونیک)
موشک فتاح یک پیشرفت انقلابگونه و نخستین موشک هایپرسونیک (ابرفراصوت) ایران به شمار میرود. این موشک با برد ۱۴۰۰ کیلومتر و سرعتی مابین ۱۳ تا ۱۵ ماخ، به سرجنگی مانوردهندهای مجهز است که میتواند پس از خروج از جو، مسیر خود را با سرعت زیاد تغییر دهد و از کلیه سامانههای پدافند موشکی عبور کند.
موشک عاشورا و فجر ۳
موشک عاشورا، یک موشک میانبرد دو مرحلهای با سوخت جامد است که بردی در حدود ۲۰۰۰ تا ۲۵۰۰ کیلومتر دارد و به منظور جایگزینی پیشرفته برای شهاب ۳ توسعه یافته است. اطلاعات فنی درباره فجر ۳ محدود است، اما گفته میشود این موشک دارای بردی تخمینی ۲۵۰۰ کیلومتر و قابلیت حمل کلاهکهای چندگانه (MRV) برای مقابله با سپر دفاعی میباشد.
موشکهای بالستیک دوربرد
این بخش شامل پروژههای استراتژیک و ماهوارهبرهایی با برد بسیار بالا میباشد که توانایی دستیابی به اهداف دور و قرار دادن ماهوارهها در مدار زمین را دارند. فناوری این پرتابگرها بهطور نزدیکی به موشکهای بالستیک قارهپیما (ICBM) مرتبط است.
موشکهای شهاب ۴، ۵ و ۶
این سه پروژه بهعنوان نسلهای جدید خانواده شهاب تعریف شدهاند، با هدف دسترسی به بردهای بیشتر. شهاب ۴ بهعنوان موشکی با قابلیت حمل ماهواره توصیف میشود. اطلاعات عمومی درباره شهاب ۵ و شهاب ۶ (کوثر) محدود است، اما فرض بر این است که این پروژهها برای توسعه موشکهای بالستیک قارهپیما با برد بیش از ۵۵۰۰ کیلومتر طراحی شدهاند.
ماهوارهبر سفیر
سفیر یک پرتابگر فضایی دو مرحلهای با سوخت مایع است که برای قراردادن ماهوارههای کوچک در مدار پایین زمین (LEO) طراحی شده است. این ماهوارهبر موفق شد در سال ۱۳۸۷ نخستین ماهواره بومی ایران، یعنی ماهواره امید، را به طور موفقیتآمیز در مدار زمین قرار دهد و همچنین ایران را در گروه کشورهای دارای قابلیت پرتاب مستقل ماهواره قرار دهد.
ماهوارهبر سیمرغ و قائم
این دو، نسلهای نوین و قدرتمندتر پرتابگرهای فضایی ایران هستند. سیمرغ، که به آن سفیر-۲ نیز اطلاق میشود، قادر به قرار دادن ماهوارههای سنگینتر در مدارهای بالاتر است. قائم ۱۰۰ همچنین به عنوان نخستین ماهوارهبر سه مرحلهای سوخت جامد ایران شناخته میشود، که میتواند ماهوارهای با وزن ۸۰ کیلوگرم را در مدار ۵۰۰ کیلومتری زمین قرار دهد و گامی کلیدی در دستیابی به مدارهای بالاتر مانند مدار ۳۶ هزار کیلومتری (GEO) محسوب میگردد.
موشک بالستیک ضدکشتی
این دسته از موشکها، نوآوری استراتژیک برای مواجهه با تهدیدات دریایی محسوب میشوند و توانایی هدف قرار دادن شناورهای بزرگ متحرک را از فاصلههای دور دارا هستند.
موشک خلیج فارس
موشک خلیج فارس یکی از موشکهای بالستیک ضد کشتی با سرعت مافوق صوت و تکمرحلهای است که با سوخت جامد کار میکند. این موشک که بر اساس پلتفرم فاتح ۱۱۰ ساخته شده، مجهز به یک جستجوگر اپتیکی است که به آن اجازه میدهد در مرحله نهایی حمله، شناورهای متحرک دشمن (شامل ناوهای هواپیمابر) را با دقت بالا شناسایی و هدفگیری کند. برد این موشک تقریباً ۳۰۰ کیلومتر است و به عنوان ابزاری قوی برای کنترل و دفاع از آبهای منطقهای و ایجاد بازدارندگی دریایی شناخته میشود.
۲۲۷۲۲۷
“`